Κύριο χαρακτηριστικό γνώρισμα της ασθένειας είναι η εμφάνιση κηλίδων ή γραμμώσεων σε χρώμα «σκουριάς» σε όλα τα υπέργεια μέρη των φυτών.
Εξ΄αιτίας της καταστροφής της επιδερμίδας αυξάνεται τη διαπνοή και η αναπνοή και ελαττώνεται ο ρυθμός της φωτοσύνθεσης με αποτέλεσμα μείωση αριθμού και βάρους κόκκων, τη μείωση ποιότητας καρπού και του σανού, τη μείωση της ζωηρότητας των φυτών, τον περιορισμό της αύξησης του ριζικού συστήματος και την ευπάθεια του φυτού σε άλλες ασθένειες.
Συμπτώματα
Προσβάλλει όλα τα υπέργεια μέρη του φυτού όπως :στελέχη, φύλλα, κολεούς, λέπυρα, κόκκους
Προκαλεί φλύκταινες δηλαδή φουσκάλες σε διάφορα σχήματα και χρώματα, απλές ή συνενωμένες.
Αρχικά η επιφάνεια της φλύκταινας είναι ασημόχρωη-λευκωπή καθώς το παθογόνο αναπτύσσεται υπο-επιδερμικά, πιέζει την επιδερμίδα και λεπτό στρώμα αέρα εισέρχεται και διαθλά το φως.
Στη συνέχεια η επιδερμίδα διαρρηγνύεται λόγω της πίεσης που δέχεται από το παθογόνο και έχουμε την αποκάλυψη των σωρών (πορτοκαλί ή μαύροι) του παθογόνου.
Ευνοϊκές συνθήκες:
Εμφανίζεται οποιαδήποτε εποχή μετά στην εμφάνιση του φυταρίου, αλλά κυρίως την εποχή της Ανοίξεως.
Κατάλληλες συνθήκες περιβάλλοντος είναι όταν έχουμε θερμοκρασία 12-25 οC και ύπαρξη σταγόνας νερού.
Αντιμετώπιση
1. Χρήση ποικιλιών που είναι ανθεκτικές στην ασθένεια.
2. Καταστροφή του δεύτερου ξενιστή (βερβερίδα).
3. Όχι πυκνή σπορά.
4. Καλλιέργεια με χρήση μίγματος σπόρων διαφορετικών ποικιλιών που έχει ως στόχο τον περιορισμό της ανάπτυξης του μύκητα και την μείωση του κίνδυνου της επιδημίας).
5. Χρήση πρώιμων ποικιλιών
6. Χρήση χαμηλού κόστους προστατευτικά ή θεραπευτικά μυκητοκτόνα
7. Βιολογική καταπολέμηση.
Πολύ σοβαρή ασθένεια που έχει μελετηθεί για περισσότερο από δύο αιώνες και προκαλεί απώλειες παραγωγής και υποβάθμιση της ποιότητας του καρπού.
Η ασθένεια αναπτύσσει σωρούς μαύρων τελειοσπορίων στη θέση των κόκκων που περιβάλλονται από λεπτή μεμβράνη. Τα στάχυα φαίνονται σαν να έχουν απανθρακωθεί.
Συμπτώματα
Προσβαλλόμενα όργανα: κόκκοι, στάχεις, φύλλα.
Στάχεις:
τα συμπτώματα συνήθως εμφανίζονται μετά το ξεστάχυασμα και πρίν την ωρίμανση.
Τα άνθη των στάχεων μεταβάλλονται σε μαύρη μάζα τελειοσπορίων που περιβάλλεται από λεπτή μεμβράνη.
Η μεμβράνη αυτή στη συνέχεια σχίζεται με αποτέλεσμα τα τελειοσπόρια να διασκορπίζονται από τον άνεμο και τη βροχή και να μένει γυμνή η ράχη του στάχυος. Στις περιπτώσεις που η καταστροφή δεν είναι ολική, μένουν μερικά άγανα ή λέπυρα .
Οι προσβεβλημένοι στάχυες εμφανίζονται πριν από τους υγιείς.
Στους σπάδικες καλαμποκιού εμφανίζονται χαρακτηριστικοί όγκοι, με λεία επιφάνεια, ασημόασπροι που αργότερα γίνονται μαύροι από το σχηματισμό των τελειοσπορίων.
Φύλλα:
Τα μολυσμένα φυτά έχουν σκούρα πράσινα ανορθωμένα φύλλα ίσως με χλωρωτικές ραβδώσεις που αργότερα μεταβάλλονται σε σωρούς σπορίων.
Ευνοϊκές συνθήκες:
Η ανάπτυξη της ασθένειας ευνοείται από υγρό νεφοσκεπή καιρό και από εύρος θερμοκρασίας από 16 ως 22 οC.
Αντιμετώπιση
1. Εφαρμογή αμειψισποράς για 2-3 χρόνια.
2. Πρώϊμη και όχι πολύ βαθειά σπορά.
3. Περιορισμός της υψηλής εδαφικής υγρασίας.
4. Χρησιμοποίηση ανθεκτικών ποικιλιών.
5. Αδρανοποίηση των μυκήτων με θερμό νερό
6. Σπορά πιστοποιημένου σπόρου.
Η απολύμανση του σπόρου με απολυμαντικά σπόρων είναι μη αποτελεσματική .
Πηγή: Clemson University - USDA Cooperative Extension Slide Series, Bugwood.org
Είναι ο πρώτος ιός που ανακαλύφθηκε. Προσβάλλει 150 γένη καλλιεργούμενων φυτών (τομάτα, πιπεριά) και έχει παγκόσμια διάδοση.
Συμπτώματα:
1. Νανισμός
2. Ποικοιλοχλώρωση,
3. Φλύκταινες στις σκουροπράσινες περιοχές του ελάσματος,
3. Περινεύριος αποχρωματισμός,
5. Διαφάνεια νευρώσεων
6. Συστροφή των φύλλων πρός τα κάτω,
7. Παραμόρφωση του ελάσματος (νημάτωση, στενά και επιμήκη φύλλα),
8. Μικροφυλλία,
9. Καψάλισμα των φύλλων της βάσης,
10. Μωσαϊκό με σκουροπράσινες ή ανοικτοπράσινες περιοχές
- Μετάδοση:
Η μετάδοση του ιού γίνεται αποκλειστικά με την επαφή κατά τη διάρκεια των καλλιεργητικών φροντίδων δηλ με τα καλλιεργητικά εργαλεία, με τα χέρια, τα ρούχα, την τριβή μολυσμένων με υγιή φύλλα κ.α).
Οι καπνιστές μπορεί να μεταφέρουν με τα χέρια τους τον ιό σε υγιή φυτά αν το τσιγάρο που έχουν καπνίσει πριν έχει μολυσμένο καπνό. - Ευνοϊκές συνθήκες:
Η ανάπτυξη της ασθένειας ευνοείται από υγρό νεφοσκεπή καιρό και από εύρος θερμοκρασίας από 20 ως 28 oC.
Αντιμετώπιση
1. Χρήση ανθεκτικών ποικιλιών.
2. Έλεγχος νεαρών φυτών για συμπτώματα και άμεση αποστολή για έλεγχο τυχών ύποπτων.
3. Αποφυγή απόρριψης υπολειμμάτων ξηρού καπνού στο έδαφος των σπορείων ή στους αγρούς.
4. Αποφυγή επανασποράς για 2 τουλάχιστον χρόνια σε μολυσμένα σπορεία.
5. Εμβάπτιση των χεριών σε γάλα, με τον τρόπο αυτό επιτυγχάνουμε αδρανοποίηση του ιού.
6. Απομάκρυνση φυτών και ζιζανίων που εμφανίζουν συμπτώματα (ΟΧΙ καταστοφή με κάψιμο).
7. Αποφυγή καπνίσματος κατά τη διάρκεια των καλλιεργητικών εργασιών.
8. Μεταφορά στον αγρό από το σπορείο αποκλειστικά υγιών φυτών.
9. Εμβάπτιση των φυταρίων σε γάλα πρίν από τη μεταφύτευση.
10. Αποφυγή χρήσης γεωργικών μηχανημάτων αμέσως μετά από άρδευση ή βροχή .
11. Πλύσιμο των χεριών με σαπούνι.
12. Απομάκρυνση φυτικών υπολειμμάτων από τα μηχανήματα και απολύμανση των λεπίδων κοπής με χλωρίνη.