Η πεπονιά καλλιεργείται για τους καρπούς της, οι οποίοι καταναλώνονται ώριμοι. Οι βλαστοί της πεπονιάς έρπουν στο έδαφος ή αναρριχώνται, όταν βρουν στηρίγματα.
Οι διάφοροι τύποι πεπονιών που καλλιεργούνται κατατάσσονται σε τρεις κατηγορίες:
α) μικρά καλοκαιρινά πεπόνια,
β) δικτυωτά καλοκαιρινά πεπόνια και
γ) χειμωνιάτικα πεπόνια.
Kαλλιεργητικές φροντίδες
Σπορά και μεταφύτευση.
Συνήθως γίνεται απευθείας σπορά στο θερμοκήπιο ή στο χωράφι.Όταν όμως θέλουμε πρώιμη παραγωγή μεταφυτεύουμε αναπτυγμένα σπορόφυτα. Για να παραχθούν τα σπορόφυτα ο σπόρος σπέρνεται σε τελάρα και φυτρώνει σε 2-4 ημέρες . Μόλις εμφανισθούν οι κοτυληδόνες (όταν είναι ακόμα κλειστές) μεταφυτεύονται σε ατομικά γλαστράκια ή σε δίσκους χωρισμένους σε θέσεις και αναπτύσσονται σε σπορείο στο οποίο η θερμοκρασία είναι 21-23 την ημέρα και 17- 18°C τη νύχτα.
Τα σπορόφυτα όταν αποκτήσουν 4-6 πραγματικά φύλλα μεταφυτεύονται στο θερμοκήπιο ή στο χωράφι.
Απόσταση φύτευσης μεταξύ των γραμμών είναι 100-120 εκ. και από φυτό σε φυτό πάνω στη γραμμή 80-100 εκ.
Σε ένα στρέμμα φυτεύονται υπαίθρια 500-600 αυτόρριζα (μη εμβολιασμένα) σπορόφυτα ή 300 εμβολιασμένα σπορόφυτα και στα θερμοκήπια 1.5001.600 σπορόφυτα.
Η πεπονιά προτιμά εδάφη που έχουν pΗ 6-8.
Κλάδεμα δεν απαιτείται όταν τα φυτά αναπτύσσονται στο έδαφος.
Κλάδεμα όμως απαιτείται όταν τα φυτά αναπτύσσονται σε υποστηρίγματα με στόχο την πρωίμιση της παραγωγής.
Σ' αυτή την περίπτωση το φυτό κορυφολογείται πάνω από το 2° φύλλο και από τις μασχάλες των φύλλων αναπτύσσονται δύο βλαστοί 2ης τάξης, οι οποίοι χρησιμοποιούνται για τη στήριξη του φυτού. Από τις μασχάλες των παραπάνω βλαστών αναπτύσσονται βλαστοί 3ης τάξης, οι οποίοι κορυφολογούνται μετά το 5° φύλλο και σε αυτούς τους βλαστούς σχηματίζονται οι καρποί.
Λίπανση
Σε ένα στρέμμα εφαρμόζονται πριν τη σπορά (ή μεταφύτευση) Ν 15-20 κιλά (αμμωνιακή μορφή), Ρ205 10-15 κιλά και Κ20 20-25 κιλά. Όλη η ποσότητα του Ρ205 και του Κ20 και η μισή ποσότητα του Ν εφαρμόζονται πριν ή κατά τη σπορά και η υπόλοιπη μισή ποσότητα του Ν (νιτρική μορφή) όταν αρχίσουν να αναπτύσσονται οι δευτερεύοντες βλαστοί.
Συγκομιδή
Όταν τα πεπόνια αποκτήσουν το τελικό μέγεθος, περιορίζονται τα ποτίσματα για να γίνουν γλυκά (διευκολύνεται η συγκέντρωση σακχάρων).
Τα καλοκαιρινά πεπόνια έχουν άρωμα, ενώ τα χειμωνιάτικα δεν έχουν .
Τα χειμωνιάτικα είναι πιο γλυκά από τα καλοκαιρινά και διατηρούνται για μεγάλο χρονικό διάστημα μετά τη συγκομιδή .
Η στρεμματική απόδοση υπαίθριας καλλιέργειας είναι 2,5-3,5 τόνοι, ενώ της θερμοκηπιακής καλλιέργειας 4,5-7,0 τόνοι πεπονιών.